Wirus brązowej plamistości pomidora – zagrożenie dla upraw chryzantem oraz innych roślin ozdobnych
W ostatnich kilku latach do Kliniki Chorób Roślin i Banku Patogenów w Instytucie Ochrony Roślin-PIB w Poznaniu trafia coraz więcej roślin ozdobnych – głównie chryzantem, a także gerber – z objawami infekcji wirusowej. Prowadzone przez nas badania wykazały, że najczęstszą przyczyną tych symptomów okazuje się wirus brązowej plamistości pomidora (tomato spotted wilt virus, TSWV). W dużo mniejszym nasileniu występuje wirus B chryzantemy (chrysanthemum virus B, CVB), którego identyfikowaliśmy tylko na chryzantemach. Niemożność zwalczania wirusów decyduje o ich dużej szkodliwości dla roślin i powoduje, że – w skrajnych przypadkach – uprawy mogą zostać całkowicie zniszczone przez te patogeny.
Wirus brązowej plamistości pomidora w Polsce
TSWV może porażać ponad pięćset gatunków jednorocznych roślin zielnych czy bylin, w tym wiele roślin uprawnych oraz chwasty, szczególnie: komosę białą, żółtlicę drobnokwiatową, szarłat szorstki, gwiazdnicę pospolitą, starzec zwyczajny, babkę zwyczajną i psiankę czarną. Wirus ten powoduje największe straty na plantacjach pomidora, papryki, grochu, selera i cykorii oraz roślin ozdobnych. W uprawach pod osłonami sprawia w Polsce poważne problemy od końca lat. 80. XX w.
Objawy chorobowe zwykle są widoczne już na młodych roślinach, na których obserwuje się przebarwienia, nekrozy oraz silne zahamowanie wzrostu.
W ciągu ostatnich dziesięciu lat corocznie do naszej Kliniki Chorób Roślin (która istnieje od 2011 r.) trafia coraz więcej roślin porażonych przez sprawcę brązowej plamistości pomidora. Początkowo obserwowaliśmy nasilenie występowania choroby w uprawach pomidora pod osłonami, na których to wczesną jesienią 2013 r. zaczęły pojawiać się podłużne nekrotyczne plamy na łodygach i blaszkach liściowych. Przetestowaliśmy kilkanaście roślin pomidora pochodzących ze szklarni w województwie kujawsko-pomorskim, na których stwierdziliśmy obecność wirusa brązowej plamistości pomidora. W roku 2016 TSWV wystąpił również w kilku uprawach papryki.
Liczne pojawienie się wirusa może być związane z masowym importem roślin ozdobnych, wraz z którymi do Polski trafił główny i najgroźniejszy wektor tej choroby w uprawach pod osłonami – wciornastek zachodni (Frankliniella occidentalis). TSWV przenoszony jest jednak jeszcze przez co najmniej 3 inne gatunki wciornastka, którymi są Frankliniella schultzei, F. fusca – oba dotychczas w naszym kraju nie stwierdzone – oraz Thrips tabaci (wciornastek tytoniowiec).
Wirus brązowej plamistości na warzywach uprawianych pod osłonami
TSWV jest jednym z najgroźniejszych wirusów porażających pomidory i paprykę, mogącym w skrajnych przypadkach powodować straty w plonie sięgające 100%.
Zostało jeszcze 89% artykułu
Dalsza część artykułu dostępna jest tylko dla zalogowanych użytkowników.
Jeśli jeszcze nie posiadasz konta, zarejestruj się za darmo.
Jeśli nie pamiętasz swojego hasła, zresetuj hasło.
