Jeżyna Maryna i malina Raspbeary – dwie ciekawe nowości jagodowe

Wśród roślin zgłoszonych do tegorocznego Konkursu Roślinnych Nowości znalazły się dwie propozycje gatunków jagodowych – jeżyna Maryna oraz malina Raspbeary. Odmiany nie znalazły się wprawdzie w gronie laureatów konkursu, ale zdecydowanie warto przyjrzeć się im bliżej.

Szczególnie interesująca z punktu widzenia profesjonalnej produkcji owoców deserowych jest Maryna – nowa polska odmiana jeżyny, której przydatność oceniano m.in. w uprawie pojemnikowej pod osłonami.

Maryna – polska jeżyna powtarzająca owocowanie

Maryna (numer hodowlany NR1716009) jest polską odmianą wyhodowaną w programie hodowlanym firmy Niwa Hodowla Roślin Jagodowych. Jest jeżyną bezkolcową typu primocane – może owocować zarówno na pędach dwuletnich (floricane), jak i na pędach tegorocznych (primocane).

Rośliny charakteryzują się umiarkowaną siłą wzrostu i wzniesionym pokrojem. Sztywne pędy są pozbawione kolców, co bardzo ułatwia prace związane z prowadzeniem roślin i zbiorem owoców.

Ważną cechą Maryny jest wysoka jakość owoców. Są one czarne, błyszczące, jędrne i słodkie. W zależności od warunków uprawy i rodzaju owocujących pędów ich wielkość może się różnić. Według danych hodowlanych prezentowanych wcześniej, również na naszym portalu, owoce z pędów tegorocznych osiągały średnią masę 8,6–10,3 g, natomiast z pędów dwuletnich – 6–8,5 g. Zawartość ekstraktu wynosiła 11–13°Brix.

Nowsze dane dotyczące Maryny, publikowane przez Global Plant Genetics, wskazują średnią masę owocu na poziomie 7,1 g i zawartość ekstraktu 13°Brix. Jędrność owoców oceniono na 4,5 w pięciostopniowej skali.

Jeżyna Maryna w tunelu – możliwość dwóch zbiorów

Jedną z najbardziej interesujących cech odmiany Maryna z punktu widzenia producentów jest możliwość uzyskania dwóch zbiorów w sezonie. W polskich warunkach, w uprawie pojemnikowej w tunelach, pierwszy zbiór uzyskiwany jest z pozostawionych na kolejny sezon pędów dwuletnich. Według danych Global Plant Genetics początek dojrzewania owoców z tych pędów przypadał około końca czerwca. Drugi zbiór, już z pędów tegorocznych, rozpoczynał się na początku września.

W doświadczeniach prowadzonych w polskich warunkach plon z pędów dwuletnich wynosił 1,1 kg na pęd, natomiast z pędów tegorocznych – 0,5 kg na pęd. W systemie dwóch zbiorów większą część produkcji można uzyskać z pędów dwuletnich, a pozostawienie tegorocznych pędów do owocowania pozwala na uzyskanie kolejnych owoców późnym latem i jesienią. Takie rozłożenie zbiorów może być interesujące w produkcji deserowych jeżyn pod osłonami, gdzie możliwość sterowania terminem podaży wysokiej jakości owoców ma szczególne znaczenie.

Na pędach dwuletnich owoce są dobrze wyeksponowane wzdłuż pędów, natomiast na pędach tegorocznych koncentrują się przede wszystkim w ich górnej części. Ułatwia to dostęp do owoców podczas ręcznego zbioru.

Jędrność i trwałość pozbiorcza Maryny

Duże znaczenie w przypadku odmian przeznaczonych na świeży rynek ma również trwałość owoców po zbiorze.

Jeżyna Maryna jest przedstawiana jako odmiana o wysokiej jędrności i dobrej jakości pozbiorczej. Global Plant Genetics wskazuje ją jako odmianę odpowiednią do produkcji owoców na świeży rynek, także w przypadku konieczności dalszego transportu.

Połączenie jędrności z zawartością ekstraktu na poziomie około 13% Brix jest szczególnie interesujące w segmencie deserowym, gdzie od nowych odmian oczekuje się już nie tylko wysokiej trwałości handlowej, ale również dobrych walorów smakowych.

W materiałach dotyczących odmiany zwraca się ponadto uwagę na jej odporność na choroby pędów.

Maryna i Juhas – dwie polskie jeżyny o innym przeznaczeniu

Maryna jest jedną z dwóch nowych bezkolcowych jeżyn powtarzających owocowanie wyhodowanych przez Niwa Hodowla Roślin Jagodowych. Drugą jest Juhas.

Obie odmiany zostały objęte współpracą Niwy z Global Plant Genetics, która reprezentuje je na rynkach międzynarodowych. Z dotychczasowych obserwacji hodowców wynika, że odmiany mogą znaleźć zastosowanie w nieco innych systemach produkcji.

Maryna wykazuje szczególny potencjał do prowadzenia na dwa zbiory – z pędów dwuletnich i tegorocznych. Juhas jest natomiast oceniany jako bardziej odpowiedni do systemu ukierunkowanego przede wszystkim na zbiór z pędów tegorocznych.

W programie hodowlanym zwracano uwagę nie tylko na jakość i wielkość owoców, ale również na brak kolców oraz wysoki poziom samopłodności nowych odmian. Ta ostatnia cecha może mieć znaczenie zwłaszcza w cieplejszych warunkach uprawy.

Raspbeary – „malina drzewiasta” z Japonii

Kolejną, jagodową propozycją wśród konkursowych nowości jest malina właściwa (Rubus idaeus) Raspbeary (‘Hararasp’ PBR), wyhodowana przez Toshihiko Harę w Japonii. Odmiana została wprowadzona na rynek w 2022 r., a do Konkursu Roślinnych Nowości 2026 zgłosiła ją holenderska firma Joh. Stolwijk & Sons.

Najbardziej charakterystyczną cechą odmiany Raspbeary jest jej pokrój. Roślina rośnie silnie i tworzy grube, sztywne, wzniesione pędy, które nie zamierają zimą. Z tego powodu odmiana bywa określana mianem „maliny drzewiastej”. Nie jest to oczywiście odrębny botaniczny typ maliny – określenie odnosi się przede wszystkim do charakterystycznego pokroju roślin. Odmiana wydaje owoce na pędach dwuletnich.

Malina tolerująca upał i suszę

Interesującą cechą maliny Raspbeary jest deklarowana przez hodowcę tolerancja wysokiej temperatury i suszy. W warunkach coraz częściej występujących lat z długimi okresami wysokiej temperatury i niedoboru opadów jest to cecha warta uwagi.

Rośliny kwitną na przełomie kwietnia i maja. Pierwsze owoce mogą dojrzewać już na początku czerwca. Według charakterystyki przedstawionej przez Związek Szkółkarzy Polskich odmiana plonuje obficie, wydając liczne czerwone, soczyste i aromatyczne owoce, o długości 2–3 cm. Okres owocowania może rozciągać się od czerwca do września. Malina Raspbeary jest również odporna na niską temperaturę – ma wytrzymywać jej spadki do około –25°C.

Malina Raspbeary – odmiana produkcyjna czy atrakcyjny produkt dla centrów ogrodniczych?

W przypadku maliny Raspbeary warto jednak zwrócić uwagę na jej przeznaczenie. Jest ona promowana nie tylko ze względu na owoce, ale także z racji nietypowego pokroju i możliwości uprawy w niewielkich ogrodach. Związek Szkółkarzy Polskich wskazuje ją również jako atrakcyjny produkt do sprzedaży przez centra ogrodnicze i szkółki. Połączenie funkcji użytkowej z charakterystycznym wyglądem oraz łatwym do wykorzystania marketingowo określeniem „malina drzewiasta” może być jej atutem na rynku.

Z punktu widzenia profesjonalnych producentów owoców interesujące są przede wszystkim deklarowana tolerancja wobec upału i suszy, wczesne rozpoczęcie dojrzewania oraz długi okres owocowania.