Zasoby genetyczne pomidora przedmiotem unijnego projektu Harnsesstom
Pod nazwą Harnesstom, jaką określono unijny projekt badawczy, kryje się wykorzystanie potencjału zasobów genetycznych rodzaju pomidor w celu uzyskania odmian bardziej żywotnych, o lepszych cechach jakościowych. Projekt został zatwierdzony we wrześniu 2020, z jego realizację rozpoczęto z początkiem października. Łączny jego budżet wynosi 8,07 mln € i w większości (7,07 mln €) pochodzi z unijnych funduszy na badania i innowacyjność, pozostałe środki wnoszą firmy uczestniczące w projekcie oraz rząd Tajwanu. Koordynatorem jest prof. Antonio Granell z Hiszpanii (CSIC - Agencia Estatal Consejo Superior de Investigaciones Científicas).
Pomidory w międzynarodowym projekcie badawczym
W pracach, które będą trwać 4 lata, uczestniczą przedstawiciele uczelni rolniczych i instytutów, organizacji pozarządowych, zrzeszeń producentów oraz firm hodowlanych (m.in. Enza Zaden, Gautier Semences, TopSeed, Vilmorin & Cie, Semiorto Sementi S.R.L.). Jednostki zaangażowane w projekt pochodzą z różnych krajów, nie tylko europejskich – głównie z Hiszpanii, Francji, Włoch, ale także z Holandii (Uniwersytet Wageningen) Bułgarii, Izraela i Tajwanu.
Pomidor – popularne warzywo, częsty obiekt badań genetyków
Pomidor to jedno z najpopularniejszych warzyw, jest uprawiany na całym świecie, ceniony za dobry smak i walory odżywcze (jego owoce dostarczają mikroelementów, m.in. potasu, magnezu i fosforu, są źródłem likopenu, mają działanie m.in. przeciwnowotworowe, pomagają zapobiegać chorobom naczyniowym oraz korzystnie wpływają na odporność). W procesie jego „udomowienia” w formach uprawnych zawężona została pula genów, dlatego gatunek ten jest dość wrażliwy na pojawiające się zagrożenia – choroby czy zmiany klimatu. Z drugiej strony nad pomidorem prowadzono wiele badań genetycznych, obejmujących sekwencjonowanie genów, tworzenie map genetycznych, wykorzystanie markerów molekularnych, dotyczyły one również kultywarów oraz licznych dzikich form pomidora.
Cele projektu Harnesstom
Projekt ma wykazać m.in., że korzystanie z zasobów genowych jest kluczowym czynnikiem, pozwalającym zapewnić bezpieczeństwo żywnościowe. W jego ramach mają być zebrane dotychczasowe rezultaty badań dotyczących zasobów genowych gatunku, scentralizowane, znormalizowane i udostępnione w sposób łatwy do wyszukiwania dla różnych użytkowników. Zasoby informacji genetycznych i platforma bioinformatyczna będą znajdować się w Europie.
W ramach projektu mają być także uruchomione 4 programy „przedhodowlane” dotyczące pomidora, których celem jest:
– wprowadzenie odporności na najważniejsze nowe choroby (obejmą one m.in. badania nad odpornością pomidorów na nowe rasy Cladosporium fulvum prowadzone przez prof. dr. Yuling Bai dr. Mathieu Joosten z Uniwestytetu Wageningen; będą one polegać m.in. na zidentyfikowaniu nowych odporności u dzikich form pomidora i wprowadzeniu ich do programów hodowlanych).
– poprawa tolerancji roślin na zmiany klimatu,
– poprawa jakości owoców pomidora,
– zwiększenie żywotności pomidorów uprawianych tradycyjnie w Europie.
Kolejnym celem projektu jest przyspieszenie prac przedhodowlanych i zwiększenie ich efektywności. To ważne aby móc szybko i skutecznie reagować na pojawiające się, nowe zagrożenia.
Na podstawie: Hanresstom.eu
