Zwalczanie mszyc w uprawach truskawek
W tym roku na plantacjach truskawek w tunelach w dużym nasileniu pojawiły się mszyce. Szkodniki te mogą wyrządzać duże szkody na plantacjach przez cały sezon – deformują liście i owoce, przez co plon obniża się. Do gatunków jednodomowych, których rozwój przebiega tylko na truskawkach, należą mszyca truskawkowa większa oraz mszyca truskawkowa zielona.
Gatunki mszyc atakujące truskawki
Mszyce to pluskwiaki równoskrzydłe. Podczas żerowania larwy i osobniki dorosłe wysysają soki z komórek, co doprowadza do deformacji uszkodzonych części roślin.
Mszyca truskawkowa większa (Acyrthosiphon malvae subsp. Rogersii / Acyrthosiphon pelargonii) jest owalna, średniej wielkości (długości 2,0-2,9 mm), zielona, bez nalotu woskowego, z długimi syfonami. Żeruje i rozwija się na liściach doprowadzając do ich deformacji. Oprócz szkód bezpośrednich mszyca jest wektorem wirusa powodującego cętkowaną plamistość liści truskawki (SMoV).
Mszyca truskawkowa zielona (Aphis forbes) jest kulistoowalna, długości 1,0-1,4 mm, ciemnozielona, z guzkami marginalnymi na ciele, syfony ma relatywnie krótkie. Żeruje na liściach i ogonkach liściowych, powodując ich deformacje. Hamuje kwitnienie i osłabia owocowanie. Szkodnik może rozwijać się także na korzeniach truskawki. Koloniom mszycy towarzyszą mrówki żywiące się jej słodkimi, lepkimi odchodami.
Cykl rozwojowy, źródła występowania mszyc
Zimują jaja mszyc, z których wczesną wiosną wylęgają się larwy, a wyrosłe z nich samice rodzą larwy i tworzą kolonie na roślinie. Formy uskrzydlone pojawiają się w maju, rozpraszają się na inne rośliny, zakładają nowe kolonie. Pokolenie płciowe pojawia się jesienią, samice składają jaja.
Oba wymienione gatunki mszyc przenoszone są także z sadzonkami.
Ochrona przed mszycami – monitoring, terminy i sposoby zwalczania
Plantacje należy zakładać tylko ze zdrowych, kwalifikowanych sadzonek, wolnych od mszycy.
Lustrację roślin na obecność szkodnika i objawów jego żerowania należy rozpocząć przed kwitnieniem i dalej prowadzić co 2 tygodnie. Do monitorowania mszyc można wykorzystywać żółte tablice lepowe. W uprawach truskawek nie określono progu zagrożenia.
Mszyce ograniczane są przez owady pożyteczne naturalnie występujące w otoczeniu obiektu (biedronkowate, złotooki, pryszczarek mszycojad). Na plantację mogą być wprowadzone preparaty zawierające mix parazytoidów, które składają jaja do wnętrza ciała mszyc i ich larwa rozwija się wewnątrz zabijając szkodnika.
Szkodniki można zwalczać preparatami o działaniu mechanicznym zawierającymi polimery silikonowe (np. Siltac EC).
Niezwłocznie po pojawieniu się pierwszych objawów występowania mszyc można zastosować preparat FiTTER (zawiera kwasy tłuszczowe). Na szkodniki działa kontaktowo poprzez uszkodzenie kutikuli i następnie wnikając do ciała owada powoduje zaburzenia w osmoregulacji i wymianie gazowej. Polecany jest do stosowania maksymalnie 5 razy w sezonie, co 5 dni. Karencja wynosi 1 dzień.
Preparatem biologicznym do stosowania w uprawach truskawek jest Azatin EC, którego substancja czynna (azadyrachtyna A) pochodzi z nasion miodli indyjskiej. Działa ona jako regulator wzrostu, zakłócając rozwój owadów w stadium przedimaginalnym i zapobiega tworzeniu się ekdyzonu, tj. głównego hormonu odpowiedzialnego za linienie i metamorfozę do stadium owada doskonałego. Ponadto hamuje żerowanie szkodników oraz odstrasza je. Działa poprzez bezpośredni kontakt i po spożyciu. Może być stosowany maksymalnie 3 razy w sezonie, co 7-10 dni. Karencja 7 dni.
W przypadku uprawy truskawek w szklarniach do zwalczania mszyc (do fazy dojrzałości owoców) zarejestrowany jest środek Sivanto Prime (flupyradifuron). Jest bezpieczny dla organizmów pożytecznych. Może być stosowany 2 razy w sezonie, co 10 dni. Karencja wynosi 3 dni.
W uprawach krzewów jagodowych mogą być stosowane preparaty zawierające pyretroidy pochodzenia naturalnego (np. Spruzit – maksymalnie 2 razy w sezonie, co 5 dni), ponieważ mają 3-dniowy okres karencji. W porównaniu z pyretroidami chemicznymi są mniej szkodliwe dla fauny pożytecznej.
W okresie przed kwitnieniem, po pojawieniu się mszyc można wykonać zabiegi środkami ochrony roślin z grupy pyretroidów i neonikotynoidów. Preparaty z wymienionych grup chemicznych są szkodliwe także dla organizmów pożytecznych.
Mszyce są zwalczane także przy okazji wykonywania zabiegów środkami przeciwko kwieciakom, zmienikom i wciornastkom.
