Mączniak prawdziwy truskawki – problem rośnie
Mączniak prawdziwy truskawki występuje co roku, jednak w różnym nasileniu. Sprawca to grzyb Podosphaera aphanis. W ostatnich sezonach producenci doświadczają coraz większych problemów w związku z ochroną plantacji truskawki i zwalczaniem patogenu. Ten temat podczas lipcowej konferencji BerryTech 2024 omówił Albert Zwierzyński (Doradca Jagodowy).
Mączniak prawdziwy truskawki – objawy, czynniki sprzyjające chorobie
Grzyb Podosphaera aphanis – sprawca mączniaka prawdziwego truskawki to groźny patogen plantacji produkcyjnych, zarówno polowych, jak i – a nawet bardziej – tych pod osłonami. Główne objawy są widoczne na liściach, ale niezwalczany patogen może także porażać zawiązki i owoce. Jest to duży problem w obrocie handlowym, gdzie owoce ze względu na obecność białego nalotu są dyskwalifikowane.
Objawy mączniaka i grzybnia zwykle są obecne na dolnej stronie liści, ale w uprawach pod osłonami może występować także na górnej stronie liścia. Mączysty nalot jest charakterystyczny dla sprawcy mączniaka prawdziwego. Początkowo liście są wygięte łódeczkowato, a nieco później pojawiają się czerwone przebarwienia. A. Zwierzyński dodatkowo zwrócił uwagę, że grzybnia może być obecna także na rozłogach i na tzw. tipsach, czyli na tej części rośliny, która służy do produkcji sadzonek.
– Porażeniu roślin przez sprawcę mączniaka sprzyja także zbyt duże zagęszczenie roślin w rzędzie, a także nieprzemyślane, zbyt wysokie nawożenie azotem. Optymalna temperatura do rozwoju patogenu to od 15-27°C, grzyb P. aphanis nie wymaga – w przeciwieństwie do sprawcy szarej pleśni – do swojego rozwoju wysokiej wilgotności. Patogen jest także często przenoszony z materiałem roślinnym – dodał prelegent.
Podatność truskawki na atak ze strony sprawcy mączniaka prawdziwego jest uzależniona od odmiany truskawki. Za mało podatne uważane są odmiany Marmolada-Onebor, Rumba, Falco, Grandarosa, Sonata, Florence, Vibrant, Matis, Pegasus, Panon i Patrycja. Jako odmiany wrażliwe są zakwalifikowane: Alba, Asia, Elsanta, Elegance, Malwina, Darselect, Clery, Joly, Roxana, Arosa, Polka, Paladyn.
Ochrona plantacji truskawek przed mączniakiem prawdziwym
Na początku sezonu do zwalczania mączniaka prawdziwego można wykorzystać produkty siarkowe takie jak Siarkol Extra 80 WP, kolejno w okresie wzrostu masy liściowej plantacje należy chronić przy pomocy typowych fungicydów Talius Sad, Scorpion 325 SC, Alcedo 100 EC, w okresie kwitnienia Signum 33 WG który stosujemy głownie przeciwko szarej pleśni, ale dobrze również zwalcza mączniaka prawdziwego, w okresie okołozbiorczym – Nutivax, Vaxiplant, po zbiorach – fungicyd Dagonis, a także produkty siarkowe – polecał A. Zwierzyński.
– W bioracjonalnej ochronie truskawki przed chorobą można wykorzystać Nutivax zawierający laminaryne lub Polyversum WP – produkt zawierający oospory grzyba Pythium oligandrum. Produkt Amylo-X WG zawierający bakterie Bacillus amyloliquefaciens szczep D747 to nowość do zwalczania szarej pleśni i mączniaka prawdziwego. Fytosave SL to także nowy produkt, który można stosować w uprawach truskawki. Nowość, która wchodzi do stosowania w uprawach szklarniowych to Problad – produkt zwierający wyciąg z kiełkujących nasion łubinu białego. Karbicure SP, który zawiera wodorowęglan potasu jest polecany do stosowania zapobiegawczego i interwencyjnego – przekazał A. Zwierzyński.
Kolejna opcja walki ze sprawcą mączniaka to siarka – pierwiastek, który jest konieczny do procesu przemian azotu, ale który „przy okazji” zakłóca proces energetyczny, co jest efektywne w walce z mączniakiem prawdziwym, a dodatkowo wspomaga walkę z wciornastkiem i przędziorkiem. Przy podejmowaniu decyzji o wykonaniu zabiegu warto pamiętać o temperaturze maksymalnej do stosowania środków zawierających siarkę, czyli 20°C, a także minimalnej wilgotności 65%. Należy unikać stosowania siarki w warunkach operacji słonecznej, a także w okresie upałów i suszy.
Dodatkowo mączniaka prawdziwego ogranicza także nawożenie krzemem – np. produktami Potasil Plus Krzem z firmy Calfert oraz Barrier Si-Ca. Regularne stosowanie nawozów krzemowych ogranicza nie tylko presję mączniaka, lecz także zabezpiecza przed szkodnikami.
Albert Zwierzyński zwrócił uwagę na zastosowanie w ochronie promieniowania UV-C. Metoda jest testowana zagranicą, zarówno w polu, jak i pod osłonami. Jej skuteczność jest wysoka, gdy promieniowanie odbywa się regularnie. Jednak ta metoda ma także wady – działa wyniszczająco na populacje pożytecznych owadów i drapieżnych roztoczy.

(fot. D. Łabanowska-Bury)










