Czy można ograniczyć zużycie wody w szklarni?
W ubiegłym roku naukowcy z Wageningen postanowili zmniejszyć koszty ogrzewania szklarni ograniczając transpirację roślin pomidora nocą. Po opublikowaniu w branżowym czasopiśmie wyników badań wiele osób, w tym doradców, pytało mnie jak można ograniczyć transpirację w nocy, skoro proces ten zachodzi tylko w dzień.
Transpiracja to dyfuzja pary wodnej z całej nadziemnej powierzchni rośliny. Zachodzi zawsze kiedy wilgotność względna (RH) powietrza w szklarni jest mniejsza niż 100% – występuje deficyt pary wodnej, HD > 0 g/m3. W nocy intensywność transpiracji jest stosunkowo niewielka, ponieważ zachodzi tylko z powierzchni skórki, której komórki są zabezpieczone przed nadmierną utratą wody dzięki kutykuli (specjalnej substancji o charakterze tłuszczowym). W dzień intensywność transpiracji jest wielokrotnie większa niż w nocy, ponieważ parowanie odbywa się nie tylko z powierzchni skórki, ale przede wszystkim poprzez otwarte aparaty szparkowe z powierzchni niczym nie zabezpieczonych komórek wnętrza liścia. (Artykuł szerszej omawiający te procesy ukaże się w najbliższym numerze czasopisma „Pod Osłonami” (PO 3/2016).
Jakie ilości wody w wyniku transpiracji traci roślina najlepiej zobrazują dane liczbowe. W okresie od marca do sierpnia kiedy HD utrzymywane było na poziomie 2-2,5 g/m3 odmiana pomidora Komeett F1 wytranspirowała 540 l/m2, z czego 160 l/m2 w nocy. W tym samym okresie, kiedy w obiekcie zaprogramowano HD = 1 g/m3, ta sama odmiana pomidorów wytranspirowała 460 l/m2 z czego tylko 100 l/m2 w nocy. Obniżenie HD z 2-2,5 do 1 g/m2 spowodowało ograniczenie transpiracji o 80 l/m2, z czego 3/4 stanowiła tzw. transpiracja nocna, czyli kutykularna. W obydwu przypadkach plony zebrane w ciągu 6 miesięcy były porównywalne, około 50 kg/m2. Tak znaczne obniżenie HD, zwłaszcza w nocy, budzi niepokój zwiększenia porażenia roślin przez choroby grzybowe. Naukowcy z Wageningen twierdzą, że nie obserwowali zwiększonych problemów z szarą pleśnią. Na potwierdzenie tych informacji nie podają jednak żadnych danych liczbowych.









Komentarze
[…] (o rodzajach transpiracji i ilości wody wytranspirowanej przez pomidory w dzień i w nocy czytaj: Czy można ograniczyć zużycie wody w szklarni?) W tym czasie głównym sposobem pobierania i transportu wody jest parcie korzeniowe. Żeby proces […]